منحنی نمودار استراتژی سود و زیان را برای یک تاریخ نشان میدهد. جدول سود و زیان همان را برای چند قیمت و چند تاریخ همزمان میدهد — یک شبکه که در آن هر خانه جواب «اگر قیمت این باشد و تاریخ این، کجا ایستادهام» است.
این مقاله میگوید جدول را چطور بخوانید، هر جزء رابط چه میکند، و در چه تصمیمهایی جدول از منحنی گویاتر است.
جدول سود/زیان چیست؟
در نمودار استراتژی معمولاً سود/زیان را بهصورت منحنی میبینید. اما بعضی وقتها میخواهید همزمان ببینید: «اگر قیمت پایه این باشد و تاریخ این باشد، سود و زیان چقدر است؟»
با سوییچ نمودارجدول (کنار عنوان «نمودار سود/زیان»)، به جدول ماتریس (heatmap) میروید — شبیه نمای Table در OptionStrat.
هر ستون = یک تاریخ (امروز تا سررسید) · هر ردیف = یک قیمت احتمالی پایه · هر خانه = سود/زیان کل استراتژی
چرا جدول به درد میخورد؟
- یک نگاه کلی: کل مسیر زمانی و محدوده قیمت در یک صفحه.
- پیدا کردن «منطقه امن»: جایی که هم در زمان و هم در قیمت سبز هستید.
- مقایسه تاریخها: بدون جابهجایی اسلایدر — ستونها کنار هم.
- خواندن برای مبتدی: رنگ سبز = سود، قرمز = زیان — هرچه پررنگتر، عدد بزرگتر.
اجزای UI
| عنصر | در صفحه | کاربرد |
|---|---|---|
| سوییچ نمایش | نمودارجدول | رفتن از نمودار به جدول و برعکس |
| رنج قیمت | اسلایدر «رنج قیمت» + برچسب ±٪ | چند ردیف قیمت بالا/پایین نمایش داده شود |
| نوع مقدار | ریالدرصد٪ بیشترین ریسک | ریال · درصد سرمایه · درصد نسبت به بیشترین ریسک |
| ستونها | امروز · N روز · سررسید + تاریخ شمسی | محور زمان — از امروز تا انقضا |
| ردیف قیمت | ستون چسبان «قیمت» | از بالا (گران) به پایین (ارزان) |
| ردیف زنده | نقطه ● + حاشیه primary | نزدیکترین قیمت به نرخ لحظهای پایه |
در حالت جدول، نوار ابزار پایین نمودار (Min/Max، ±1σ، …) پنهان است — کنترلهای مخصوص جدول بالای heatmap قرار دارند. سناریوهای What-if و یونانیها فقط در حالت نمودار هستند.
چطور جدول را بخوانیم؟
| قیمت ↓ / تاریخ → | امروز 03/07 |
15 روز 03/22 |
سررسید 04/06 |
|---|---|---|---|
| 28,000 | +1.2M | +850K | +2.1M |
| ● 24,500 | +420K | +310K | +5K |
| 21,000 | −180K | −220K | −450K |
نمونهٔ ساده — اعداد فرضی. در ابزار واقعی بر اساس پوزیشنهای شما محاسبه میشود.
- ستون «امروز»: سود و زیان نظری با قیمتگذاری بلک-شولز — همان منطق منحنی آبی نمودار تاریخی.
- ستون «سررسید»: فقط ارزش ذاتی — همان منحنی اصلی سررسید.
- ستونهای میانی: روزهای بین امروز و سررسید (تعداد ستون با عرض صفحه تنظیم میشود).
- رنگ سبز: سود — قرمز: زیان. شدت رنگ ≈ بزرگی عدد.
- هاور روی خانه: مقدار دقیق ریالی در title نمایش داده میشود.
سه حالت نمایش عدد
- ریال: سود/زیان هر خانه به ریال (فشرده: K/M).
- درصد: نسبت به جمع خالص ورود به موقعیت — مثل نمودارجدول + درصد در نمودار.
- ٪ بیشترین ریسک: نسبت به حداکثر زیان استراتژی — وقتی زیان نامحدود باشد غیرفعال است.
راهنمای گامبهگام
- به صفحه نمودار استراتژی بروید.
- با پاهای استراتژی را اضافه کنید.
- سهم پایه، اندازه قرارداد و IV/نرخ بهره را تنظیم کنید — جدول از همان موتور محاسبه نمودار تاریخی استفاده میکند (IV در پنل تاریخی).
- بالای نمودار، نمودارجدول را بزنید.
- با اسلایدر رنج قیمت بازه ردیفها را گسترش یا محدود کنید.
- بین ریالدرصد٪ بیشترین ریسک واحد نمایش را عوض کنید.
- ردیف ● را پیدا کنید — وضعیت «الان» نسبت به سناریوهای دیگر.
- برای تحلیل خطی، دوباره نمودارجدول — هر خانه = همان نقطه روی منحنی آبی.
مثال عملی: کاوردکال — از ساخت تا خواندن جدول
برای اینکه جدول «کلیک» شود، یک کاوردکال (Covered Call) ساده را قدمبهقدم میسازیم. این استراتژی برای خیلی از معاملهگران تازهکار آشناست: سهم دارید + یک call میفروشید تا حقبیمه بگیرید؛ در عوض اگر قیمت خیلی بالا برود، سودتان سقف دارد.
1) استراتژی را در ابزار بسازید
- به صفحه نمودار استراتژی بروید.
- با دو ردیف اضافه کنید:
- ردیف 1 — سهم پایه: نوع «پایه (UA)» · خرید · نماد فولاد · تعداد 1000 · قیمت ورود 24,000
- ردیف 2 — اختیار: نوع «Call» · فروش · call با strike 26,000 · تعداد 1 · قیمت ورود (حقبیمه) مثلاً 800 · روز مانده 30
- در نوار بالا: سهم پایه = 24,500 (قیمت فعلی) · اندازه قرارداد = 1000 · IV و نرخ بهره را با IV تنظیم کنید.
- در صورت نیاز کارمزد معامله را فعال کنید تا عدد واقعیتر شود.
- نمودارجدول را بزنید — جدول heatmap ظاهر میشود.
2) جدول نمونه برای همین سناریو
جدول زیر شکل خروجی را نشان میدهد (اعداد آموزشی، نه لزوماً دقیق):
سناریوی فرضی: خرید 1000 سهم «فولاد» @ 24,000 + فروش 1 call @ strike 26,000 · 30 روز تا سررسید · قیمت زنده پایه ≈ 24,500
| قیمت پایه ↓ | امروز 03/07 |
10 روز 03/17 |
20 روز 03/27 |
سررسید 04/06 |
|---|---|---|---|---|
| 27,000 | +380K | +410K | +435K | +450K |
| 26,000 | +320K | +355K | +380K | +450K |
| ● 24,500 | +280K | +265K | +240K | +220K |
| 23,000 | +150K | +90K | +40K | −80K |
| 21,000 | −120K | −210K | −300K | −420K |
اعداد تقریبی و آموزشی — در ابزار، بر اساس قیمت ورود، IV و کارمزد واقعی شما محاسبه میشود.
3) ستونها را چطور بخوانیم؟
ستونها از چپ به راست (در RTL: از راست به چپ) زمان را جلو میبرند:
| ستون | معنی | در کاوردکال چه میبینید؟ |
|---|---|---|
| امروز | سود و زیان اگر همین الان ببندید (قیمت نظری بلک-شولز) | معمولاً سبز — چون حقبیمه call را گرفتهاید و هنوز ارزش زمانی call برای طرف مقابل باقی است. |
| 10 / 20 روز | میانه راه تا سررسید | با نزدیک شدن به سررسید، اثر «خوردن زمان» (تتا) روی call فروش دیده میشود — اغلب به نفع شما. |
| سررسید | فقط ارزش ذاتی — بدون ارزش زمانی | شکل نهایی استراتژی: سود محدود بالای strike، زیان نامحدود در سقوط شدید پایه. |
4) ردیفها — هر قیمت پایه چه میگوید؟
ردیف ● 24,500 (قیمت زنده): وضعیت «الان». خانه ستون امروز = سود و زیان لحظهای تقریبی. همان عددی است که در حالت نمودار بهصورت برچسب سبز/قرمز بالای chart میبینید. با حرکت بازار، این ردیف بالا یا پایین جابهجا میشود.
ردیفهای 26,000 و 27,000 (بالای strike):
- ستون امروز: سود خوب — سهم بالا رفته ولی call هنوز ارزش زمانی دارد.
- ستون سررسید: سود به حداکثر میرسد و دیگر رشد نمیکند — این همان «سقف سود» کاوردکال است. در جدول میبینید ردیفهای 26K و 27K در ستون سررسید تقریباً یک عدد دارند.
ردیف 23,000 (کمی پایینتر از ورود): نقطه جالب برای یادگیری:
- ستون امروز هنوز سبز — حقبیمه جلوی زیان را گرفته.
- ستون سررسید قرمز — اگر تا انقضا پایین بماند، سهم ضرر میدهد و حقبیمه کافی نیست.
این تفاوت ستون «امروز» و «سررسید» همان چیزی است که جدول بهتر از یک نگاه ثابت به نمودار نشان میدهد: الان در سود هستید، ولی اگر 30 روز دیگر همینجا بمانید، ضرر دارید.
ردیف 21,000 (سقوط شدید): همه ستونها قرمز — زیان سهم از حقبیمه call بیشتر شده. هرچه به سررسید نزدیکتر، call بیارزشتر و سهم بیشتر ضرر میدهد.
5) سوالهایی که با جدول سریع جواب میگیرید
- «اگر 10 روز دیگر ببندم و قیمت همینجا بماند، چقدر میکنم؟» → ردیف ● · ستون «10 روز»
- «حداکثر سودم در سررسید چقدر است؟» → هر ردیف بالای strike · ستون «سررسید» (همه تقریباً یکسان)
- «از چه قیمتی در سررسید ضرر میشوم؟» → در ستون سررسید، اولین ردیف قرمز از بالا — نزدیک سر به سر
- «اگر فردا بازار 5٪ بریزد، در میانه راه چه میشود؟» → ردیف قیمت پایینتر · ستون میانی
6) حالت ریالدرصد٪ بیشترین ریسک — وقتی ریال گیجکننده است
اگر سرمایه ورودیتان مثلاً 24 میلیون (خرید سهم) منهای حقبیمه باشد، با ریالدرصد٪ بیشترین ریسک میبینید هر خانه چند درصد سود/زیان است. مثلاً +280K روی ~24M ≈ +1.2٪ — برای مقایسه با سود بانکی یا هدف ماهانه راحتتر است.
حالت ٪ بیشترین ریسک وقتی مفید است که بدانید سود فعلیتان نسبت به بدترین سناریوی کراندار چقدر است (در کاوردکال زیان نامحدود پایین است، پس این حالت ممکن است غیرفعال بماند).
7) جمعبندی این مثال
کاوردکال در جدول معمولاً مثلث سبز میسازد: امروز و میانه راه گستردهتر، در سررسید بالای strike سود ثابت (سقف). اگر میخواهید قبل از معامله ببینید «آیا فقط به حقبیمه اکتفا میکنم یا احتمال دارد مجبور شوم زودتر خارج شوم»، جدول سریعتر از جابهجایی بین نمودار و تاریخ جواب میدهد.
برای ساخت و What-if روی همین استراتژی: راهنمای نمودار استراتژی · برای منطق ستونهای زمانی: نمودار تاریخی.
محدودیتها
- مثل نمودار تاریخی، اعداد نظری (بلک-شولز) هستند نه قیمت تابلو.
- What-if overlay در جدول نیست — برای چند سناریو همزمان از حالت نمودار استفاده کنید.
- تعداد ستونها به عرض صفحه وابسته است (حدود 4 تا 13).
جمعبندی
جدول سود/زیان نمای heatmap از سود و زیان استراتژی است: قیمت × تاریخ در یک نگاه. با نمودارجدول، ریالدرصد٪ بیشترین ریسک و رنج قیمت، مسیر سود/زیان را سادهتر بخوانید. برای ساخت استراتژی و سایر ابزارها: راهنمای نمودار استراتژی · نمودار تاریخی.