نمودار قیمت سهام و اختیار معامله؛ نوسان ضمنی (IV) و موقعیت باز (OI) تاریخی در تایم‌فریم 5 دقیقه

تاریخچهٔ قیمت سهام و اختیار معامله بورس تهران را در یک نمودار ببینید؛ نوسان ضمنی (IV) و موقعیت باز (OI) تاریخی تا تایم‌فریم 5 دقیقه، ویژهٔ قراردادهای اختیار، در دو حالت کلاسیک و پیشرفته.

نویسنده: بخش محتواتاریخ انتشار: 1405/04/25آخرین به‌روزرسانی: 1405/05/1415 دقیقه مطالعه
اشتراک‌گذاری:

نمودار قیمت و شاخص‌ها چیست؟

نمودار قیمت و شاخص‌ها تاریخچهٔ یک نماد را در یک پنجرهٔ واحد نشان می‌دهد — چه قرارداد اختیار باشد، چه نماد پایه (سهم)، چه صندوق (ETF). اما این فقط یک «نمودار قیمت» ساده نیست: برای قرارداد اختیار، در کنار قیمت می‌توانید نوسان ضمنی (IV) و موقعیت باز (OI) را هم به‌صورت تاریخی ببینید — تا ریزترین تایم‌فریم 5 دقیقه. همین چیزی است که این نمودار را از یک نمودار معمولی جدا می‌کند.

عنوان پنجره همیشه «نمودار قیمت و شاخص‌ها» است؛ کنارش بج نماد می‌آید و اگر قرارداد اختیار باشد، قیمت اعمال و تاریخ سررسید هم نمایش داده می‌شود.

این نمودار با نمودار استراتژی (سود و زیان) فرق دارد: آنجا منحنی سود/زیانِ یک ترکیب چندپایه را در سررسید می‌سازید؛ اینجا روند واقعیِ قیمت و شاخص‌های خودِ نماد را در گذشته می‌بینید.

از کجا باز می‌شود؟

محلچطور؟
دیده‌بان / زنجیره / میزکار روی نماد راست‌کلیک کنید یا منوی سه‌نقطه را بزنید ← گزینهٔ نمودار …
کارت جزئیات قرارداد اختیار دکمهٔ نمودارها ← «نمودار قیمت و نوسان ضمنی»
کارت جزئیات نماد پایه دکمهٔ نمودارها ← «نمودار قیمت نماد»
کارت صندوق (ETF) دکمهٔ نمایش نمودار روی کارت
از کارت جزئیات اختیار و پایه، دسترسی به نمودار برای مشترکین فعال است. از منوی نماد در جدول دیده‌بان می‌توانید مستقیم بازش کنید.

سه نوع نماد — چه می‌بینید؟

پنجره برای هر سه نوع نماد یکسان باز می‌شود، اما امکاناتش بسته به نوع نماد فرق می‌کند:

نوع نماد تب پریمیوم شاخص‌های اضافه تب پایه و سربه‌سری
قرارداد اختیار قیمت اختیار (پرمیوم) + حجم IV و OI تاریخی (اگر موجود باشد) — تا تایم‌فریم 5 دقیقه فقط در حالت «کلاسیک»
نماد پایه (سهم و …) قیمت + حجم ندارد
صندوق (ETF) قیمت + حجم خط NAV (اگر داده باشد) — فقط روزانه ندارد

نوسان ضمنی (IV) تاریخی با تایم‌فریم 5 دقیقه

مهم‌ترین قابلیت این نمودار برای معامله‌گر اختیار همین‌جاست: می‌توانید تاریخچهٔ نوسان ضمنی (IV) خودِ قرارداد اختیار را ببینید — نه فقط روزانه، بلکه تا ریزترین تایم‌فریم 5 دقیقه. یعنی رفتار IV را در طول یک روز معاملاتی، لحظه به لحظه، دنبال می‌کنید.

چطور؟ کافی است نماد اختیار را در نمودار باز کنید و از نوار ابزار، تایم‌فریم را روی 5 دقیقه بگذارید (بازه باید 3 ماه باشد). اگر مطمئن نیستید اندیکاتور IV روشن است، از کنترل اندیکاتور تیک نوسان ضمنی (IV) را بزنید.

  • در حالت کلاسیک: IV به‌صورت یک پنل جدا، زیر نمودار قیمت رسم می‌شود؛ برچسب پنل «نوسان ضمنی (IV)» و آخرین مقدار را نشان می‌دهد.
  • در حالت پیشرفته: IV در یک پنِ قابل‌تغییرِ اندازه، پایین نمودار قیمت می‌آید و با هاور، مقدار همان لحظه در نوار خوانش دیده می‌شود.
IV در همهٔ نقاط ثبت نمی‌شود؛ روزها/لحظاتی که مقدار معتبر نبوده در نمودار خالی می‌ماند و در نوار خوانش هم نشان داده نمی‌شود. این عمدی است، نه خطا. برای درک مفهوم رتبه و صدک نوسان ضمنی، IV Rank و IV Percentile را ببینید.

در کنار IV، موقعیت باز (OI) قرارداد هم به همین شکل و در همان تایم‌فریم‌ها قابل مشاهده است — برای دیدن اینکه با حرکت قیمت، پول تازه وارد قرارداد شده یا از آن خارج.

نوار ابزار: تایم‌فریم، بازه، کلاسیک/پیشرفته

تایم‌فریم و بازه

  • تایم‌فریم: 5 دقیقه · 15 دقیقه · 30 دقیقه · 1 ساعت · روزانه
  • بازه: 3 ماه · 6 ماه · 1 سال

تایم‌فریم‌های دقیقه‌ای و ساعتی فقط در بازهٔ 3 ماه فعال‌اند. اگر بازه را روی 6 ماه یا 1 سال بگذارید، تایم‌فریم خودکار روزانه می‌شود (برای بازه‌های بلند فقط دادهٔ روزانه معنی دارد).

کلاسیک و پیشرفته

حالتنمایش قیمتمناسبِ
کلاسیک نمودار خطیِ قیمت پایانی؛ در روزانه، دامنهٔ روز هم به‌صورت خط عمودی نازک کنار هر نقطه دیده می‌شود. نگاه سریع و ساده؛ تنها حالتی که تب «پایه و سربه‌سری» در آن فعال است.
پیشرفته کندل‌استیک (پیش‌فرض) یا با تیک «نمایش خطی» به‌صورت خط؛ زوم و جابه‌جایی حرفه‌ای. تحلیل کندلی، دیدن باز/بیشترین/کمترین هر کندل و کار روی تایم‌فریم ریز.

با رفتن به پیشرفته، تب سربه‌سری پنهان می‌شود و روی «پریمیوم» می‌مانید. تنظیمات تایم‌فریم، بازه، نوع نمودار، اندیکاتورها و حتی حالت تمام‌صفحه در مرورگر شما ذخیره می‌شوند و دفعهٔ بعد همان‌طور باز می‌شوند.

تب پریمیوم و اندیکاتورها

خط اصلی، قیمت پایانی نماد است (برای قرارداد اختیار، یعنی پرمیوم). از کنترل اندیکاتور در پایین نمودار، این شاخص‌ها را روشن یا خاموش کنید:

  • حجم — همیشه در دسترس؛ میله‌های حجم به رنگ صعودی/نزولی.
  • نوسان ضمنی (IV) — فقط قرارداد اختیار، اگر در تاریخچه موجود باشد.
  • قرارداد باز (OI) — فقط قرارداد اختیار، اگر موجود باشد.

در کلاسیک، حجم داخل خودِ نمودار قیمت است و IV و OI هرکدام در یک پنل جدا زیر آن می‌آیند (هر پنل برچسب و آخرین مقدار خودش را دارد). در پیشرفته، حجم روی نمودار قیمت سوار می‌شود و IV و OI پنِ جداگانه و قابل‌تغییر اندازه دارند.

نمودار پیشرفته و نوار خوانش (هاور)

در نمودار پیشرفته، بالای بوم یک نوار خوانش ثابت هست. وقتی نشانگر روی نمودار نیست، مقادیر آخرین کندل را نشان می‌دهد؛ و به‌محض اینکه روی نمودار حرکت کنید، زنده به مقادیر همان کندلِ زیر نشانگر تغییر می‌کند. مکان‌نما (crosshair) در حالت کندل روی قیمت‌های باز/بیشترین/کمترین/بسته قفل می‌شود تا خوانش دقیق باشد.

چه چیزهایی در نوار خوانش می‌آید؟

حالت کندل (پیشرفته)حالت خطی
تاریخ · باز · بیشترین · کمترین · آخرین · پایانی + درصد تغییر · حجم · ارزش تاریخ · پایانی + درصد تغییر · آخرین · دامنه (فقط روزانه) · حجم · ارزش

اگر اندیکاتورهای IV، OI یا خط NAV روشن باشند و آن کندل مقدار داشته باشد، آن‌ها هم با نقطهٔ رنگی خودشان به نوار خوانش اضافه می‌شوند. توجه کنید که «آخرین» (قیمت آخرین معامله) و «پایانی» (قیمت پایانیِ وزنی) دو عدد متفاوت‌اند و نوار خوانشِ کندل هر دو را کنار هم نشان می‌دهد.

در نمودار کلاسیک به‌جای نوار خوانش، با نگه‌داشتن نشانگر روی نقطه یک تولتیپ شناور باز می‌شود که تاریخ، پایانی (+درصد)، آخرین، ارزش، حجم و دامنهٔ روز را نشان می‌دهد (به‌علاوهٔ IV/OI/NAV اگر روشن باشند).

نمایش تمام‌صفحه

روی نمودار داده زیاد است — به‌ویژه وقتی سه پنل قیمت، IV و OI با هم باز باشند. برای فضای بیشتر، دکمهٔ در بالای پنجره را بزنید تا نمودار تقریباً تمام صفحه را بگیرد؛ کندل‌ها و پنل‌های شاخص پهن‌تر و خواناتر می‌شوند. برای برگشت به اندازهٔ عادی، همان دکمه به تبدیل می‌شود. انتخاب شما ذخیره می‌شود و دفعهٔ بعد نمودار با همان حالت باز می‌شود.

صندوق (ETF) و خط NAV

اگر نماد یک صندوق باشد و دادهٔ NAV موجود باشد، علاوه بر قیمت، خط NAV (خط‌چین کهربایی) روی نمودار روزانه رسم می‌شود. با کلیک روی برچسب NAV در راهنمای پایین نمودار می‌توانید آن را پنهان یا دوباره نمایش دهید. در تایم‌فریم‌های دقیقه‌ای و ساعتی، NAV روی این نمودار نمی‌آید — فقط قیمت و حجم.

تب پایه و سربه‌سری (فقط اختیار · کلاسیک)

این تب برای فهمیدن رابطهٔ قیمت سهم پایه با نقطهٔ سربه‌سری اختیار است — نه جایگزین نمودار سود/زیان استراتژی.

خطوط روی نمودار

  • سبز — پایه: قیمت پایانی دارایی پایه در همان روز/نقطه.
  • نارنجی خط‌چین — سربه‌سری: نقطهٔ سربه‌سری خریدار اختیار در سررسید.
  • خاکستری خط‌چین افقی — قیمت اعمال: استرایک قرارداد.

فرمول سربه‌سری

  • کال: سربه‌سری = قیمت اعمال + پریمیوم
  • پوت: سربه‌سری = قیمت اعمال − پریمیوم

قیمت سهم مستقیماً داخل فرمول نیست؛ فقط خط سبز را جابه‌جا می‌کند. اگر پریمیوم ثابت بماند، خط سربه‌سری صاف می‌ماند حتی وقتی قیمت پایه بالا و پایین برود. مفهوم کلی: مقالهٔ نقطه سر به سر.

مبنای پریمیوم

بالای تب، «مبنای پریمیوم» را انتخاب می‌کنید: آخرین · پایانی · سرخط تقاضا · سرخط عرضه. در تاریخچهٔ روزانه/اینترادی، برای تقاضا و عرضه معمولاً به قیمت پایانی همان نقطه برمی‌گردد (چون بید/آسک تاریخی در هر لحظه ذخیره نشده). مقدار اولیه از تنظیم «مبنای قیمت» دیده‌بان می‌آید و بعد در خود تب قابل تغییر است. با هاور روی نقطه می‌بینید: تاریخ · قیمت پایه · پریمیوم (با همان مبنا) · سربه‌سری. خودِ پریمیوم خط جدا ندارد و فقط در تولتیپ است.

زوم و تعامل

  • کلاسیک: با کشیدنِ نشانگر روی نمودار یک بازه را انتخاب و زوم می‌کنید؛ بازهٔ انتخابی به‌صورت برچسب نشان داده می‌شود و دکمهٔ «بازنشانی زوم» شما را به نمای کامل برمی‌گرداند.
  • پیشرفته: زوم با اسکرول و جابه‌جایی با کشیدن، به‌کمک ابزار خودِ نمودار؛ دکمهٔ «بازنشانی زوم» هم برای برگشت هست.

این نمودار چه چیزی نیست؟

  • نمودار استراتژی — سود و زیان یک ترکیب چندپایه در سررسید.
  • نمودار یک‌سالهٔ نوسان ضمنیِ نماد پایه (WIV / IVR) — آن از کارت جزئیات پایه باز می‌شود؛ راهنما در IV Rank و IV Percentile. (نموداری که اینجا می‌بینید، IV تاریخیِ خودِ قرارداد اختیار است، نه نماد پایه.)
  • نمودارهای موقعیت باز بر حسب اعمال / مکس‌پین و سایر نمودارهای تحلیلیِ جدا.

جمع‌بندی

نمودار قیمت و شاخص‌ها برای قرارداد اختیار، نماد پایه و صندوق یکسان باز می‌شود؛ اما برای قرارداد اختیار چیزی فراتر از قیمت می‌دهد:

  • اختیار: پرمیوم + حجم + IV و OI تاریخی تا تایم‌فریم 5 دقیقه + (در کلاسیک) تب پایه و سربه‌سری.
  • پایه: قیمت و حجم.
  • صندوق: قیمت، حجم و در روزانه خط NAV.

دو حالت کلاسیک (ساده، با تب سربه‌سری) و پیشرفته (کندلی، با نوار خوانش هاور و زوم حرفه‌ای) دارید و با می‌توانید نمودار را تمام‌صفحه کنید.

مطالعهٔ مرتبط: نقطه سر به سر · نمودار استراتژی · دیده‌بان · IV Rank و IV Percentile

مقالات مرتبط

راهنمای نمودار VIX ایران در صفحه اول | خواندن درصدها و IV Rank

آموزش نمودار شاخص ترس و تلاطم بازار (VIX ایران) در صفحه اول آپشن‌باز: معنی درصد آخرین تلاطم کل بازار سهام، رتبه IV Rank از 100، کمترین و بیشترین مقدار یک سال و خط امروز.

نقطه سر به سر در معاملات آپشن چیست

نقطه سر به سر در آپشن — محاسبه برای call و put، تفسیر در زنجیره قراردادها و ستون/فیلتر در دیده‌بان.

راهنمای دیده‌بان آپشن‌باز | فیلتر و فرمول‌نویسی

راهنمای جامع دیده‌بان آپشن‌باز: جدول زنده قراردادها، فیلتر سریع روی سرستون (سربه‌سر، IV و …)، پنل فیلتر، فرمول‌نویسی، آلارم و اتصال به نمودار استراتژی.

راهنمای نمودار استراتژی اختیار معامله | ساخت و تحلیل سود و زیان

آموزش کامل نمودار استراتژی آپشن‌باز: ساخت چندپایه، قیمت روز، مقایسه با نمودار دوم، ورود اکسل کارگزاری، what-if، یونانی‌ها، جدول ماتریس، کارمزد، ذخیره و اتصال به فرمول‌نویسی — برای مبتدی تا حرفه‌ای.

رتبه نوسان ضمنی یا IV RANK

آموزش IV Rank (IVR): رتبه نوسان ضمنی نماد پایه در آپشن‌باز — فرمول محاسبه، تفاوت با IV Percentile و مثال فیلتر و ستون در دیده‌بان برای پیدا کردن نوسان گران یا ارزان.

IV Percentile

آموزش IV Percentile (IVP): صدک نوسان ضمنی نماد پایه — فرمول، تفاوت با IV Rank و کاربرد در فیلتر و ستون دیده‌بان برای ارزیابی وضعیت نوسان بازار.

چرا بهتر است از IV Rank و IV Percentile همزمان استفاده کنیم

چرا IV Rank و IV Percentile را همزمان ببینیم؟ تفاوت IVR و IVP، مثال عددی، ماتریس تفسیر و فیلتر همزمان در دیده‌بان آپشن‌باز.

راهنمای میزکار آپشن‌باز | چند ابزار هم‌زمان روی یک صفحه

راهنمای جامع میزکار: تب و بوم، همه انواع باکس (دیده‌بان، واچ‌لیست، نماد پایه، زنجیره، نمودار و لیست استراتژی، ماشین حساب، سقف موقعیت باز، کارهای من، نبض بازار و نقشه‌ها)، بورس کالا، حالت تمرکز، آلارم و چیدمان.

آپشن‌باز چیست و چه خدماتی ارائه می‌دهد؟ | معرفی پلتفرم اختیار معامله

آپشن‌باز چیست و چه کاری می‌کند؟ خدمات پلتفرم: نبض بازار و VIX ایران، دیده‌بان با فیلتر و فرمول، زنجیره قراردادها، نمودار سود و زیان استراتژی، میزکار، هشدار تلگرام و دانشنامه.

دیدگاه‌ها و پرسش‌ها

ثبت پرسش/نظر شما

پرسش‌ها و نظرات کاربران

هنوز نظری ثبت نشده است.