نحوه معامله قرارداد آپشن در پنل آنلاین پلاس و صحرا

برای شروع، ابتدا در قسمت زنجیرهٔ قراردادها یا دیده‌بان وب‌سایت آپشن‌باز از بین قراردادهای موجود، قرارداد مورد نظرتان را انتخاب کنید. سپس نماد آن قرارداد را در قسمت جستجوی پنل معاملاتی وارد کنید تا مشخصات قرارداد نمایش داده شود.

در پنل آنلاین پلاس این کار از طریق جستجوی نماد انجام می‌شود و در پنل صحرا از دیده‌بان خودِ پنل؛ در هر دو، پس از پیدا کردن نماد، از طریق باکس‌های خرید یا فروش سفارش‌گذاری می‌کنید. تفاوت این دو سامانه و بقیه در آشنایی با سامانه‌های معاملاتی آنلاین آمده است.

پیش از هر چیز، خواندن خود نماد را یاد بگیرید. نماد یک قرارداد اختیار معاملهٔ سهام سه بخش دارد.

حرف اول نوع قرارداد را می‌گوید — «ض» برای اختیار خرید و «ط» برای اختیار فروش — بخش میانی نماد پایه است، و عدد انتهایی شمارهٔ سریال قرارداد است، نه قیمت اعمال. این نکته را جدی بگیرید: عددهای پشت‌سرهم در نماد، قیمت‌های اعمالِ پشت‌سرهم را نشان نمی‌دهند و قیمت اعمال را باید از مشخصات قرارداد بخوانید، نه از روی نماد.

با وارد کردن تعداد و قیمت دلخواه در قسمت خرید و فروش می‌توانید قراردادها را سفارش‌گذاری کنید. ولی پیش از آن به باکس سفارش‌ها نگاه کنید: کسانی که در طرف قرمز سفارش گذاشته‌اند عرضه‌کنندگان این قرارداد هستند و کسانی که در طرف آبی سفارش گذاشته‌اند، متقاضیان آن.

برای مثال ممکن است در سفارش اول، یک نفر در طرف عرضه گفته باشد با پرمیوم 354 ریال حاضر است با هر متقاضی تعداد 50 قرارداد ببندد، در حالی که در طرف تقاضا این قیمت را زیاد دانسته‌اند و نهایتاً حاضر به پرداخت 336 ریال هستند. تا وقتی این دو عدد به هم نرسند، معامله‌ای انجام نمی‌شود.

از آنجایی که در قراردادهای آپشن عمدهٔ ریسک بر دوش عرضه‌کنندگان است، متقاضیانِ قرارداد باید به عرضه‌کنندگان مبلغی بدهند تا آن‌ها راضی به پذیرش ریسک شوند و قرارداد را ببندند.

به این مبلغ وجه پرمیوم یا «صرف» می‌گویند و مقدارش در بازار مشخص می‌شود — همان‌طور که در باکس سفارش‌ها دیدید، از برخورد قیمت پیشنهادی دو طرف.

یک نکتهٔ مهم: مبلغ ذکرشده برای هر قرارداد در اندازهٔ آن ضرب می‌شود. در مثال بالا عرضه‌کننده حاضر است 50 قرارداد — هرکدام با اندازهٔ 1,000 سهم — عرضه کند، پس برای محاسبهٔ ارزش کل باید 50 را در 1,000 و در قیمت پیشنهادی 354 ریال ضرب کنید.

به بیان ساده‌تر، عرضه‌کننده از طریق سفارش خود به متقاضیان گفته است 17,700,000 ریال — معادل یک میلیون و هفتصد و هفتاد هزار تومان — به من بدهید تا 50 قرارداد با شما ببندم.

فرض کنیم نوع قرارداد «اختیار خرید» باشد. در این صورت دارنده یا دارندگان این تعداد قرارداد، اختیار خواهند داشت که در تاریخ سررسید، 50 هزار سهم پایه را به قیمت اعمال از عرضه‌کننده بخرند و او مجبور است بفروشد.

عدد 50 هزار از همان ضرب می‌آید: 50 قرارداد در اندازهٔ 1,000 سهم. همیشه پیش از ثبت سفارش این ضرب را انجام دهید تا بدانید در عمل چند سهم را تعهد کرده‌اید.

سؤال درستی است: چرا عرضه‌کننده مجبور است؟ به دو دلیل.

• وجه تضمینی برای تضمین اینکه در موعد سررسید قرارداد را اجرا می‌کند، نزد واسط معامله سپرده و آن وجه بلوکه شده است.
• اگر در موعد سررسید، علی‌رغم وجه تضمین بلوکه‌شده، به تعهد خود عمل نکند، جریمه خواهد شد.

معامله در بازار آپشن بیش از هر چیز به پیش‌بینی درست از روند سهم پایه نیاز دارد تا بتوانید مطابق آن موقعیت‌گیری کنید — چگونه قرارداد اختیار معاملهٔ مناسب را انتخاب کنیم نقشهٔ کلی این انتخاب را می‌دهد. ولی پس از ورود، دو راه برای خروج دارید.

• صبر کردن تا تاریخ سررسید و اعمال قرارداد — که تسویهٔ نقدی و تسویهٔ فیزیکی هرکدام مقالهٔ خودشان را دارند.
• بستن موقعیت پیش از سررسید، یا به اصطلاح افست کردن. در این روش هر زمان که بخواهید می‌توانید به همان تعداد از همان قرارداد موقعیت عکس بگیرید و موقعیتتان را ببندید.

مثلاً 10 قرارداد را با پرمیوم 100 خریده‌اید و بعد از چند ساعت یا چند روز، به دلیل نوسان بالا، قیمت قرارداد به 300 رسیده و می‌خواهید سودتان را نقد کنید.

در اینجا در جهت عکس موقعیت خود قرار می‌گیرید و همان 10 قرارداد را با پرمیوم 300 می‌فروشید. دقت کنید: همان قرارداد، همان تعداد. در این صورت موقعیت شما بسته می‌شود و بابت این موقعیت عکس متعهد نمی‌شوید — یعنی موقعیت فروشِ تازه‌ای برایتان باز نمی‌شود.

و اگر موقعیت فروش دارید و می‌خواهید از معامله خارج شوید، همان قرارداد را به همان تعداد سفارش خرید می‌گذارید.

مثلاً 10 قرارداد را با قیمت 90 فروخته‌اید و بعد از مدتی قیمت قرارداد به 40 رسیده و قصد دارید سودتان را نقد کنید؛ پس همان 10 قرارداد را با قیمت 40 سفارش خرید می‌گذارید. به عبارتی در سمت خرید قرار می‌گیرید و با انجام معامله، موقعیت شما بسته می‌شود.