میشود از قرارداد اختیار معامله سود گرفت بدون آنکه وارد استراتژیهای چندپایه شوید: یک محدودهٔ قیمتی معتبر، یک پیشبینی جهت، و یک قرارداد. این مقاله همین سادهترین شکل را توضیح میدهد — سه روشی که با یک قرارداد اجرا میشوند و شکل ریسکشان با هم فرق دارد. فرض همهجا این است که سهم پایه را ندارید و فقط میخواهید خودِ قرارداد را معامله کنید.
اول محدوده را پیدا کنید
در ابتدا یکی از سهامی که برای آن آپشن منتشر شده را بررسی کنید و در نمودارش حمایتها و مقاومتهای مستحکم را بیابید — بر اساس تکنیکال، بنیادی یا هر روشی که به آن اعتماد دارید. در نهایت باید با احتمال بالایی مطمئن شوید که این سهم در محدودهای دچار ریزش خواهد شد یا صعود خواهد کرد.
اگر سهم پایه را داشته باشید، با آپشن انواع گوناگونی استراتژی میشود پیاده کرد تا بدون نقد کردن سهم از نزول قیمت منتفع شوید؛ ولی چون قرار شد وارد استراتژیها نشویم، در ادامه فرض میکنیم سهم پایه را ندارید.
اگر نزول را پیشبینی میکنید
در این حالت دو راه پیش رویتان است، و تفاوتشان در چیزی است که برایتان میسازد: یکی تعهد میسازد و دیگری حق.
هر دو از نزول سود میکنند. تفاوت در جایی است که پیشبینی غلط از آب دربیاید — و همانجاست که این دو روش اصلاً قابل مقایسه نیستند. برای آشنایی با اصطلاحات فزاینده و کاهنده، انواع معاملات در قراردادهای آپشن همین تفکیک را کامل توضیح داده است.
فروش فزاینده اختیار خرید
تعدادی قرارداد اختیار خرید از سهم مورد نظر را میفروشید. از این طریق برای شما تعهدی به وجود میآید: در موعد سررسید باید تعدادی از آن سهام را به قیمت اعمال به شخص مقابل — که قرارداد را خریده و اختیار اعمالش را دارد — بفروشید.
بعد از این کار، وقتی قیمت سهم پایه مطابق پیشبینیتان نزولی شد، به تبع آن قیمت قرارداد هم نزولی میشود. اینجا باید نقطهٔ برگشت (نقطهٔ حمایت) قیمت سهم را پیدا کنید و پیش از رسیدن به آن، اقدام به خرید کاهندهٔ قرارداد کنید و دقیقاً همان تعداد قراردادی را که فروخته بودید مجدداً بخرید.
از این طریق موقعیت باز فروش شما بسته میشود و دیگر تعهدی نخواهید داشت — نه موقعیت باز خرید دارید و نه موقعیت باز فروش. چون قراردادها را در قیمت بالا فروخته بودید و در قیمتی بهمراتب پایینتر موقعیت بازتان را بستید، از اختلاف قیمت سود میکنید. روند نزولی بود و شما سود کردید.
ریسکی که این روش میسازد
این روش چون برای شما تعهد ایجاد میکند، بالقوه میتواند ریسک بسیار زیادی داشته باشد. شکل سود و زیانش نامتقارن است و بهتر است پیش از اجرا آن را ببینید.
سود شما از همان ابتدا سقف دارد و حداکثر برابر پرمیومی است که گرفتهاید؛ ولی زیان با بالا رفتن قیمت متوقف نمیشود. ریسک بسته شدن نماد و باز شدنش با درصد بالا هم دقیقاً روی همین سمت اثر میگذارد. ضمناً تا وقتی موقعیت باز است، وجه تضمین شما درگیر است. اگر میخواهید این موقعیت را بهصورت یک استراتژی مستقل بشناسید، نیکد کال همین موقعیت است با جزئیات کامل.
خرید فزاینده اختیار فروش
این روش بسیار سادهتر است و برخلاف روش قبلی، زیانش محدود است. پس از پیشبینی نزول قیمت سهم پایه، یکی از قراردادهای اختیار فروش آن را — ترجیحاً قراردادی که وضعیت مالی در سود دارد — میخرید و در نتیجه اختیارِ فروش آن سهم به تعدادی مشخص در تاریخ سررسید را به دست میآورید. با نزول قیمت سهم پایه، قیمت قرارداد اختیار فروش بالا میرود و میتوانید آن را گرانتر بفروشید.
اینجا یک نکتهٔ مهم هست که نباید از قلم بیفتد: «محدود» به معنی «کم» نیست. اگر روند آنطور که پیشبینی کردید پیش نرود، برخلاف روش قبلی دچار زیان سنگین و بیسقف نمیشوید و صرفاً به اندازهٔ پرمیومی که پرداخته بودید زیان میکنید — ولی همان پرمیوم میتواند تمام چیزی باشد که در این معامله گذاشتهاید. مزیت این روش قطعیتِ سقف زیان است، نه کوچک بودن آن.
نقدشوندگی اختیار فروش
خرید و فروش قراردادهای اختیار فروش در بازار ما، به دلیل ناآشنایی بسیاری از فعالان با این نوع قرارداد، همچنان بسیار کمتر از اختیار خرید است و ممکن است بهراحتی نتوانید این قراردادها را بخرید یا بفروشید.
و این فاصله چیز گذرایی نبوده: سالها از راهاندازی بازار میگذرد و هنوز در بیشتر زنجیرههای فعال، موقعیت باز اختیار فروش کسر کوچکی از اختیار خرید است. پس بهتر است روی فروش سریع قرارداد در بازار حساب باز نکنید.
نکته اینجاست که حتی اگر به دلیل نقدشوندگی کم نتوانید قرارداد را پس از خرید بفروشید، کماکان حق اعمال آن در موعد سررسید را دارید. پس اگر پیشبینی میکنید نزول تا موعد سررسید ادامه دارد و روند تا آن موقع برنمیگردد، باز هم میتوانید این روش را اجرا کنید. برای مثال ده روز تا سررسید مانده است و باور دارید یک روند نزولی رخ میدهد و تا سررسید ادامه پیدا میکند.
خرید فزاینده اختیار خرید
حالا فرض کنید صعود را پیشبینی کردهاید. نقاط حمایتی قدرتمند را پیدا کنید و پیش از رسیدن سهم به حمایت، یکی از اختیار خریدهای آن را ارزان بخرید. در چنین محدودههایی اختیار خریدها معمولاً از قیمت بلکشولز و حتی گاهی از ارزش ذاتیشان هم پایینتر معامله میشوند — حالتی که بهتنهایی یک فرصت آربیتراژ هم هست.
اگر سهم پایه به حمایت واکنش نشان داد و برگشت، قیمت اختیار خریدها بالا میرود و میتوانید با سود بفروشید. اگر برنگشت، خروج با حداقل زیان را اجرا کنید.
یک نکتهٔ اجرایی که زیاد پرسیده میشود: برای خروج، روی همان نماد سفارش فروش میگذارید و این کار تعهدی برایتان نمیسازد. چون از قبل موقعیت باز خرید دارید، آن سفارش فروش کاهنده است و فقط موقعیتتان را میبندد؛ فروش فزاینده — همانی که تعهد و وجه تضمین میسازد — وقتی است که موقعیت خریدی نداشته باشید و بفروشید. تنها حالتی که باید حواستان باشد این است که اگر بیشتر از تعدادی که دارید بفروشید، مازادش فزاینده میشود. تفکیک این چهار حالت در انواع معاملات در قراردادهای آپشن با مثال گامبهگام آمده است.
وقتی روند صعودی است، پوت ارزان میشود
روی دیگر همین سکه هم هست: هنگامی که روند سهم پایه صعودی است، این اختیار فروشها هستند که ارزان معامله میشوند، چون ظاهراً همه باور دارند سهم قرار است تا ابد صعود کند.
در این مواقع مقاومتهای قدرتمند سهم را پیدا کنید و پیش از رسیدن سهم به مقاومت، یکی از اختیار فروشهایش را به قیمت معقولی بخرید. اگر سهم به مقاومت واکنش نشان داد و نزولی شد، ممکن است بتوانید گرانتر بفروشید — و «ممکن است» را عمداً گفتیم، چون همان کمرغبتیِ بازار که پوت را ارزان کرده، موقع فروش هم سر جایش است.
زوال زمانی و کم کردن میانگین
یک عادت از بازار سهم را به آپشن نیاورید: کم کردن میانگین در حمایت بعدی. قراردادها دچار زوال زمانی میشوند و با نزدیک شدن به تاریخ سررسید قیمتشان کاهش مییابد، پس خرید دوم روی یک قرارداد رو به انقضا کار متفاوتی با خرید دوم روی یک سهم است.
با این حال دو حالت هست که خرید مجدد در حمایت معتبر بعدی منطقی میشود: اگر زمان باقیمانده تا سررسید زیاد باشد، یا اگر تحلیل، حرکتی آنقدر پرقدرت پیشبینی کند که اثر زوال زمانی را بپوشاند.
نکتهٔ دوم هم مربوط به همین است: اگر نشانههای تغییر روند را در حمایتها دیدید ولی قرارداد در فرسایش زمانی بود و به سررسید نزدیک، بهتر است قراردادهای در سودی را انتخاب کنید که عمق سود کمتری دارند.
کدام قرارداد را انتخاب کنیم
اینکه کدام آپشن از میان آپشنهای آن سهم را معامله کنید انتخاب شخصی خودتان است و عوامل زیادی بر آن مؤثرند: ریسکی که میپذیرید، پیشبینیتان و وجه در دسترستان. ولی چند معیار پیش از سلیقه باید بررسی شوند.
حجم معاملات، ارزش معاملات و تعداد موقعیتهای باز بالا باید مورد توجه قرار بگیرد؛ و در آخر زمان مانده تا سررسید که بهتر است کمتر از یک ماه نباشد، و درصد سربهسری مناسب و پایین. اگر میخواهید دقیقتر شوید، بلکشولز و دلتا را هم در برنامهٔ خودتان بگنجانید.
اما در کل سعی کنید آنهایی را بخرید که از نظر وضعیت مالی در سود هستند یا پیشبینی میکنید بهزودی در سود بروند، و همچنین تابهحال به حجم زیادی معامله شدهاند.