قرارداد اختیار معامله (آپشن) در پایان عمرش سه تاریخ دارد که یکی نیستند: آخرین روزی که در بازار معامله میشود، روز تسویه نقدی، و روز تسویه فیزیکی. این مقاله همان سه روز را به ترتیب میگوید و وجه لازم برای اعمال فیزیکی را با یک مثال حساب میکند.
این سه روز چه فرقی دارند؟
روز سررسید هم آخرین روز معامله است و هم روز تسویه فیزیکی. تسویه نقدی یک روز معاملاتی پیش از سررسید انجام میشود، نه در خود روز سررسید. تا پایان زمان معاملات روز سررسید هنوز میشود موقعیت را با معاملهٔ معکوس بست؛ به این کار آفست میگویند. بعد از آن روز، قرارداد نه معامله میشود و نه اعمال.
| روز | چه میشود |
|---|---|
| روز تسویه نقدی | یک روز معاملاتی مانده به سررسید. با درخواست تسویه نقدی فقط مابهالتفاوت قیمت اعمال و قیمت پایانی جابهجا میشود و سهم رد و بدل نمیشود. قرارداد در این روز هنوز معامله میشود. شرح کامل در اعمال و تسویه نقدی قراردادهای آپشن. |
| روز سررسید | آخرین روز معامله، تا پایان زمان معاملات. یا موقعیت را آفست میکنید، یا درخواست تسویه فیزیکی میدهید و سهم جابهجا میشود. شرح آفست و تسویه فیزیکی در اعمال و تسویه فیزیکی قراردادهای اپشن. |
| بعد از سررسید | قرارداد تمام شده است. نه خرید و فروش دارد و نه اعمال. خود روز سررسید، مهلت است نه برنامهای که باید تا آن بمانید؛ بیشتر موقعیتها پیش از آن بسته میشوند. تاریخ سررسید در قرارداد اختیارمعامله. |
تاریخ سررسید هر قرارداد و روزهای تعطیل بازار را از راهنمای تقویم معاملاتی | مجامع، سررسید و تعطیلات بازار ببینید تا یک روز تعطیل را با روز معاملاتی عوض نگیرید. پول فروش خود سهم تقویم دیگری دارد و با این سه روز یکی نیست؛ آن تقویم در زمان تسویه معاملات بورس چند روز است؟ سهام، صندوق طلا و آپشن آمده است.
اعمال خودکار نیست. اگر میخواهید قرارداد اعمال شود، درخواستش را خودتان به کارگزار میدهید. اگر در تسویه فیزیکی وجه یا سهم آماده نباشد، نکول است و جریمه دارد؛ حساب آن در نکول در قرارداد اختیار معامله چیست است.
وجه لازم برای اعمال فیزیکی
برای اعمال فیزیکی کال خرید و پوت فروش، وجه لازم پیش از کارمزد برابر است با قیمت اعمال ضرب در اندازهٔ قرارداد ضرب در تعداد. کال فروش و پوت خرید همین مبلغ را میگیرند، نمیپردازند. تسویه نقدی این مبلغ را نمیخواهد؛ فقط مابهالتفاوت را جابهجا میکند.
اندازهٔ قرارداد را از زنجیرهٔ همان قرارداد بخوانید. در مثال زیر هزار فقط اندازهٔ همین مثال است، نه اندازهٔ همهٔ قراردادها. کارمزد اعمال جداست و در محاسبه وجه لازم جهت اعمال معاملات آپشن با عدد آمده است.
| قلم | عدد این مثال |
|---|---|
| قیمت اعمال (ریال) | 2,000 |
| اندازهٔ قرارداد | 1,000 |
| تعداد | 5 |
| وجه لازم، پیش از کارمزد (ریال) | 2000 * 1000 * 510,000,000 |
یعنی برای اعمال فیزیکی 5 قرارداد کال خرید با قیمت اعمال 2,000 ریال و اندازهٔ 1,000، باید 10,000,000 ریال کنار بگذارید، و کارمزد اعمال را هم به آن اضافه کنید.
کجا در آپشنباز ببینیم؟
در تب «سررسیدها»ی راهنمای پرتفوی آپشن باز | ثبت معامله و سود و زیان واقعی، از پنج روز معاملاتی مانده به سررسید، زیر هر قرارداد اختیار باز کادر «دستیار سررسید» میآید. یک روز مانده بالایش «امروز روز تسویهٔ نقدی» است و در روز آخر «امروز روز سررسید». خط اول وضعیت را میگوید: در سود است یا زیان، فروش در بازار بیشتر میدهد یا اعمال، و چه نقد یا سهمی باید آماده باشد. عددهایش برآورد همان لحظهاند و دستیار خودش درخواستی ثبت نمیکند.
📱 در موبایل: همان تب «سررسیدها» کادر دستیار را زیر هر قرارداد نشان میدهد؛ جدول جداگانهای برای این سه روز نیست.
