دیدهبان اختیار معامله، که به آن دیدهبان آپشن هم میگویند، جدول زندهٔ همهٔ قراردادهای اختیار بازار است، با فیلتر و فرمولنویسی روی آن: بهجای گشتن نماد به نماد، یک شرط مینویسید و بازار خودش را غربال میکند. صفحه از سه لایه ساخته شده — نوار ابزار، پنل فیلتر، و جدول — و هر لایه کار خودش را دارد.
این راهنمای کامل ابزار است: هر دکمهٔ نوار ابزار، فیلترهای آماده، فیلتر فرمولی، ستونها، آلارم و راستکلیک نماد. اگر هنوز نمیدانید دیدهبان به چه دردی میخورد، بخش بعدی از همانجا شروع میکند.
و اگر میخواهید چند دیدهبان با فیلترها و ستونهای متفاوت را همزمان داشته باشید، این صفحه جایش نیست — هر لحظه فقط یک چیدمان نگه میدارد. راهش میزکار است و بخش چه وقت باید بروم سراغ میزکار؟ در همین مقاله کامل توضیحش میدهد.
آموزش میزکار و دیدهبان هم قدمبهقدم نشان میدهد چند دیدهبان کنار هم چه شکلی است.
اشتباههای رایج:
- رکوردی که تازه وارد فیلتر شده بالای جدول میماند و نمیخواهیدش. — علت: «حداکثر مدت ماندن رکورد جدید بالای جدول» روی عددی بیشتر از صفر است. — راهحل: همان فیلد را روی 0 بگذارید؛ 0 یعنی خاموش. در دیدهبان مستقل در پنل زنگوله است و در میزکار در «تنظیمات باکس»، تب «عمومی»، بخش «رکوردهای تازه».
- ستارهٔ زرد کنار نماد یک قرارداد. — علت: آن قرارداد را با «افزودن به رصد ثابت» از راستکلیک نماد بردهاید؛ ستاره یعنی حتی اگر فیلتر حذفش کند در جدول میماند. — راهحل: نشانگر را روی ستاره ببرید تا به × تبدیل شود و کلیک کنید («حذف از نمادهای دستی»).
- ستونی که در این راهنما میخوانید در جدولتان نیست. — علت: ستونهای تازه در دیدهبانی که از قبل چیدهاید خاموشاند، و «پایانی پایه» و «فاصله از پایه (σ)» در هر دیدهبانی پیشفرض خاموشاند. — راهحل: «ستونها» را باز کنید و ستون را روشن کنید.
دیدهبان آپشن چیست؟
گلوگاه معاملهٔ اختیار تحلیل نیست، توجه است. نماد به نماد که پیش بروید، فقط چند نمادی را باز میکنید که یادتان بوده و بقیهٔ بازار اصلاً دیده نمیشود. یک شرط که بنویسید، همان معیارِ خودتان روی همهٔ قراردادها اجرا میشود و چیزی از قلم نمیافتد.
پس دیدهبان شما را باهوشتر نمیکند؛ همان معیارِ خودتان را به کل بازار میرساند. و تصمیم هم نمیگیرد — فهرست را کوتاه میکند. تحلیل عمیقِ صد قرارداد شدنی نیست، تحلیل عمیقِ پنجتا هست، و تصمیم یک قدم بعد گرفته میشود: از دیدهبان به زنجیره، از آنجا به نمودار استراتژی، و آلارم برای اینکه بعدش بپاید.
فرض کنید میخواهید بین هزاران قرارداد اختیار فقط آنهایی را ببینید که هم نقدشوند، هم نوسان ضمنی (IV) معقول دارند و هم فاصلهشان تا سر به سر در محدوده دلخواه است. رفتن یکبهیک روی تابلو، غیرممکن است.
دیدهبان در آپشنباز همان جدول زندهای است که همه قراردادهای فعال را یکجا نشان میدهد — با قیمت لحظهای، IV، دلتا، موقعیت باز، صف خرید و فروش و دهها ستون دیگر. شما فیلتر میکنید، مرتب میکنید، ستون اضافه میکنید و فقط قراردادهایی را نگه میدارید که با استراتژیتان جور درمیآیند.
دیدهبان فقط «لیست نماد» نیست — ابزار فیلتر بازار است: داده خام را به فهرست کوتاهِ قابلمعامله تبدیل میکند.
دیدهبان آپشنباز چه چیزی به شما میدهد؟
- سرعت: بهجای جستوجوی دستی، در چند ثانیه قرارداد مناسب را پیدا میکنید.
- شخصیسازی: ستونها، فیلترها و فرمولها را برای استراتژی خودتان میسازید — کاوردکال، اسپرد، فروش نوسان و …
- یکپارچگی: از همان ردیف به زنجیره، جزئیات قرارداد و نمودار استراتژی میروید.
- آلارم: وقتی قراردادی تازه وارد فیلتر فعال شما میشود، خبردار میشوید — با صدا، اعلان مرورگر، تلگرام یا پوش (آلارم دیدهبان).
بدون دیدهبان، مجبورید بین صفحات مختلف بچرخید؛ هر مقایسهای (IV دو زنجیره، اهرم چند کال، اسپرد تقاضا/عرضه) دستی و کند میشود.
میزکار را باز کنید و یک باکس دیدهبان اضافه کنید (راهنمای میزکار) — همان جدول تمامصفحه با جزئیات قرارداد پایین صفحه. اگر بیش از یک سؤال ثابت دارید، در میزکار چند باکس دیدهبان کنار هم بگذارید: هر باکس فیلتر، ستونها و ترتیبشان، مرتبسازی، مبنای قیمت و آلارم خودش را نگه میدارد، پس لازم نیست هر بار برای دیدن حالت بعدی همین جدول را از نو بچینید و بعد دوباره برش گردانید — راهنمای باکس دیدهبان در میزکار. نسخه بورس کالا جداست — دیدهبان بورس کالا.
اجزای نوار ابزار
نوار ابزار بالای جدول است و هر دکمهاش یکی از مرحلههای ساخت یا شکل جدول را کنترل میکند؛ جدول زیر همه را به ترتیب آورده است.
| کنترل | در رابط | کاربرد |
|---|---|---|
| شمارنده | تعداد ردیفهای باقیمانده بعد از فیلتر — برای بررسی سریع مفید است | |
| فیلتر | باز/بسته کردن پنل فیلترهای از پیشتعریفشده و فرمولی | |
| نرخ بهره و مبنای قیمت | روی عدد درصد نرخ بهره بزنید تا ویرایشش کنید؛ آیکون سکه مبنای قیمت را عوض میکند (آخرین، پایانی، سرخط تقاضا یا عرضه) و وقتی غیر از «آخرین» باشد، برچسب کوتاهش کنار سکه دیده میشود — مبنای IV، دلتا و بلکشولز | |
| استراتژی | کتابخانهٔ استراتژیهای آماده (اسپرد، باکس، باترفلای و …) برای افزودن به جدول — نه لیست ذخیرهشدههای شما | |
| لیست استراتژیها | سناریوهای ذخیرهشده نمودار سود/زیان شما (فقط صفحهٔ تمامصفحهٔ دیدهبان؛ روی میزکار از نوار بالای workspace) | |
| فرمولنویسی | ساخت ستون محاسباتی و فیلتر پیشرفته — روی دکمه با فاصله نوشته میشود؛ عنوان دیالوگ «فرمولنویسی» است | |
| خروجی اکسل | فایل اکسل همین جدول: ستونهای روشن به همان ترتیب، و ردیفهایی که بعد از فیلتر ماندهاند. فقط با اشتراک حرفهای دیده میشود؛ روی گوشی در «امکانات بیشتر» است | |
| ستونها | نمایش/مخفی کردن، جابهجایی، تنظیم خطوط جدول و فریز ستون نماد (aria: تنظیمات ستونها) | |
| آلارم | هشدار ورود قرارداد جدید به فیلتر فعال (صدا، اعلان مرورگر) | |
| مرکز اعلان | فهرست اعلانهای دیدهبان | |
| تاریخ گذشته | جدول را در یک روز گذشته نشان میدهد؛ فقط آیکون است و کنار دکمهٔ «میزکار» قرار دارد — راهنما | |
| راهنما | تور گامبهگام همان صفحه («راهنمای دیدهبان») |
پنل فیلتر — فیلترهای آماده
با پنل کناری باز میشود. این فیلترها برای دستهبندی کلی بازار طراحی شدهاند:
- دارایی پایه — شامل یا حذف نماد پایه (مثلاً فقط «فولاد» و «خودرو»)
- زنجیره — محدود به سررسید مشخص
- نوع — کال یا پوت
- وضعیت — در سود (ITM)، نزدیک پایه (ATM)، خارج از سود (OTM)
- موقعیتگیری — فقط قراردادهایی که امروز برچسب انتخابشده را دارند، مثلاً «ورود خریدار»؛ قرارداد بدون برچسب با این فیلتر کنار میرود
- حداقل ارزش معاملات — حذف قراردادهای کمنقدشوندگی (میلیون ریال)
- روز تا سررسید — بازه زمانی (مثلاً 7 تا 30 روز)
- سقف بسته نباشد — فقط زنجیرههایی که سقف موقعیت باز پر نشده (بازار سهام)
- با استراتژیهایم تداخل نداشته باشد — پیشنهادهایی از فیلتر استراتژی را کنار میگذارد که قراردادی را خلاف جهت یکی از استراتژیهای ذخیرهشدهتان معامله میکنند (توضیح کامل)
- فیلترهای فرمولی — فیلترهایی که خودتان ساختهاید (دستی یا از سرستون)
چیپهای بالای پنل خلاصه فیلترهای فعال را نشان میدهند — جزئیات کلیک، فعال/غیرفعال و آیکونها در بخش نمای فیلتر.
افزودن (+) و حذف (−) نماد پایه و زنجیره
کنار فیلد نماد پایه و زنجیره یک دکمه با علامت + (سبز) یا − (قرمز) میبینید. با کلیک روی همان دکمه بین دو حالت جابهجا میشوید:
| حالت | علامت | معنی | کاربرد |
|---|---|---|---|
| افزودن | + | فقط نماد/زنجیرههای انتخابشده در جدول بمانند | مثلاً + فولاد و + خودرو → فقط اختیار این دو پایه |
| حذف | − | نماد/زنجیرههای انتخابشده از جدول حذف شوند | مثلاً − وبملت → همه قراردادهای وبملت بیرون میروند |
نماد پایه: حالت + یا − را انتخاب کنید، نام نماد را در جستوجو بنویسید و از لیست انتخاب کنید. هر انتخاب یک چیپ رنگی میسازد — روی علامت +/− داخل چیپ میتوانید حالت همان نماد را عوض کنید.
زنجیره: همان منطق — با + فقط زنجیرههای انتخابشده (مثلاً «فولاد — 1405/03») میمانند؛ با − زنجیرههای نامطلوب را یکبهیک حذف کنید. اگر قبلاً نماد پایه فیلتر کردهاید، لیست زنجیره فقط همان پایهها را نشان میدهد.
چند نماد یا زنجیره را همزمان میتوانید با حالت + ترکیب کنید (مثلاً + فولاد و + خودرو). چند − هم جمع میشوند — همه آنها از جدول خارج میشوند.
مثالهای پنل فیلتر (نماد پایه و زنجیره)
| هدف | تنظیم در پنل |
|---|---|
| فقط دو سهم پرمعامله | حالت + → نماد پایه «فولاد» و «خودرو» را اضافه کنید |
| همه بازار جز یک پایه | حالت − → نماد پایه «وبملت» را حذف کنید (بقیه میمانند) |
| فقط یک سررسید | حالت + → از لیست زنجیره، «فولاد — 1405/06» را انتخاب کنید |
| حذف سررسیدهای دور | حالت − → زنجیرههای 1406 را یکییکی حذف کنید |
نمای فیلتر — باز/بسته، چیپ خلاصه و فیلتر فرمولی
دیدهبان دو حالت برای فیلتر دارد: پنل باز (expanded) با همه فیلدهای تنظیم، و حالت جمعشده (collapsed) که فقط چیپهای خلاصه فیلترهای فعال را نشان میدهد. هر دو حالت با در نوار ابزار کنترل میشوند.
باز و بسته کردن پنل فیلتر
| حالت | در رابط | رفتار |
|---|---|---|
| پنل بسته | — دکمه outline؛ اگر فیلتر فعال باشد حاشیه آبی + عدد | فقط ردیف چیپ خلاصه (در صورت وجود فیلتر) زیر نوار ابزار — جدول بلافاصله شروع میشود |
| پنل باز | نوار «فیلترها» + + | فیلدهای دارایی پایه، زنجیره، نوع، وضعیت، ارزش، سررسید و فیلترهای فرمولی شما — چیپ خلاصه همچنان بالای پنل |
| پاک کردن همه | فقط وقتی پنل باز و حداقل یک فیلتر فعال است — همه فیلترها یکجا reset |
کلیک روی پنل را toggle میکند. ترجیح شما (باز/بسته) در همان دیدهبان ذخیره میشود.
چیپهای خلاصه — وقتی پنل بسته است (یا بالای پنل باز)
هر فیلتر فعال یک چیپ نشان میدهد. آیکونها و کلیکها:
| نوع چیپ | آیکونها | کلیک روی … |
|---|---|---|
| دارایی پایه / زنجیره | یا · | +/− → جابهجایی حالت افزودن/حذف · نام → باز شدن پنل روی همان فیلد · × → حذف چیپ |
| نوع، وضعیت، ارزش، سررسید، … | متن چیپ → پنل باز و فوکوس روی همان فیلد · × → حذف آن فیلتر | |
| فیلتر فرمولی / فیلتر سرستون | (در صورت پارامتر) · | متن چیپ → تنظیمات بصری فرمول (اگر دارد) یا پرش به pill همان فرمول در پنل · × → خاموش کردن فیلتر |
فیلترهای فرمولی — داخل پنل باز
در همان ردیف فیلترهای پنل و کنار بقیهٔ فیلترها، هر فرمول ذخیرهشده یک pill افقی است؛ بخش و برچسب جدایی ندارد:
| بخش pill | آیکون | کار |
|---|---|---|
| بدنه pill (نام فرمول) | وقتی فعال | کلیک → فعال / غیرفعال (toggle) — pill آبی و تیک = فیلتر روی جدول اعمال میشود؛ خاکستری = موقتاً خاموش |
| تنظیمات | برای فیلتر استراتژی (ذخیرهشده از نمودار استراتژی) یا فرمولهایی با پارامتر بصری — باز کردن پنجره تنظیم (مثلاً تغییر strike، درصد، بازه) | |
| اصلاح | برای فرمولهای ساده بدون تنظیمات بصری — باز کردن روی همان کد |
فیلتر استراتژی همیشه دارد — روی چرخدنده بزنید تا پاهای استراتژی یا پارامترها را عوض کنید، بدون ویرایش دستی کد. pill بدنه را کلیک کنید تا کل فیلتر موقتاً خاموش/روشن شود.
فیلترهای ساختهشده از فیلتر سرستون ( روی سرستون) هم در چیپ خلاصه و هم بهشکل pill در ردیف فیلترهای پنل ظاهر میشوند — نامشان از شرط ستون (مثلاً «٪ سر به سر: بین 0 تا 5») میآید.
در صفحه تکی دیدهبان، نوار ابزار و فیلتر همیشه در بالای جدول هستند. برای پنهانکردن نوار در چیدمان خلوت، از میزکار و دکمه در هدر باکس استفاده کنید.
فیلتر سریع روی سرستون — بدون فرمولنویسی
جدیدترین میانبر دیدهبان: روی سرستونهای عددی، وقتی نشانگر ماوس را روی آن میبرید، آیکون ظاهر میشود. کلیک کنید — یک پنجره کوچک (شبیه فیلتر عددی جدول) باز میشود و بدون نوشتن کد شرط فیلتر میگذارید. تغییرات بلافاصله روی جدول اعمال میشوند؛ دکمه «اعمال» ندارید.
چطور کار میکند؟
- ماوس را روی سرستون عددی ببرید (مثلاً ٪ سر به سر، IV، حجم معاملات).
- روی کلیک کنید.
- عملگر را انتخاب کنید: بیشتر از، کمتر از، برابر، بین و …
- مقدار را وارد کنید — جدول همان لحظه فیلتر میشود.
- در پنل فیلتر، یک چیپ با نام ستون (مثلاً «٪ سر به سر: بین 0 تا 5») ظاهر میشود.
ستونهایی که این فیلتر را دارند شامل قیمت، حجم، IV، دلتا، اهرم، سر به سر، بلکشولز، موقعیت باز، روز تا سررسید و … هستند. ستونهای دستهای مثل نوع، وضعیت و سررسید از قبل در پنل فیلتر کنترل جدا دارند.
ستونهای دوتایی: مقدار و درصد
برای ستونهایی مثل سر به سر / ٪ سر به سر یا بلکشولز / ٪ بلکشولز، داخل پنجره فیلتر دو تب مقدار و ٪ میبینید — هر کدام فیلتر مستقل خودش را میگیرد.
چند شرط با «و» و «یا»
با افزودن شرط تا 5 شرط روی یک ستون بگذارید و بینشان و یا یا انتخاب کنید. مثلاً IV بیشتر از 30 و کمتر از 60. چکباکس فعال فیلتر را موقتاً خاموش میکند بدون حذف تنظیمات.
مثالهای عملی فیلتر سرستون
| هدف | ستون | تنظیم |
|---|---|---|
| قراردادهای نزدیک سر به سر | ٪ سر به سر | عملگر بین — از -3 تا 5 (درصد) |
| فقط نقدشوندهها | حجم معاملات | بیشتر از 0 (یا عدد بالاتر برای فیلتر سختتر) |
| قراردادهایی که همین حالا خرید و فروششان راحت است | نقدشوندگی | بیشتر یا مساوی 3 (امتیاز 0 تا 4) |
| IV متوسط بازار | IV | بین 35 تا 55 |
| کالهای با دلتا بالا | دلتا | بیشتر از 0.5 — همراه با فیلتر «نوع = کال» در پنل |
| پرمیوم ارزان نسبت به مدل | ٪ بلکشولز | کمتر از -10 (10٪ زیر قیمت تئوری) |
| اهرم بالا | اهرم | بیشتر از 8 |
| سررسید کوتاه | روز تا سررسید | بین 3 تا 14 |
مثالهای ترکیبی — پنل فیلتر + فیلتر سرستون
فیلتر سرستون روی همان ردیفهایی اعمال میشود که پنل فیلتر از قبل نگه داشته — یعنی هر دو با هم کار میکنند. معمولاً اول بازار را با پنل محدود کنید، بعد با سرستون دقیقتر شوید:
| سناریو | پنل فیلتر | فیلتر سرستون |
|---|---|---|
| کاوردکال روی فولاد | + نماد پایه «فولاد» · نوع = کال · وضعیت = خارج از سود · روز تا سررسید 14 تا 45 |
٪ سر به سر بین -2 تا 8 ·
IV کمتر از 50 ·
حجم معاملات بیشتر از 0
|
| پوت ارزان با نقدشوندگی | + نماد پایه «خودرو» · نوع = پوت · حداقل ارزش معاملات 200 (میلیون ریال) |
٪ بلکشولز کمتر از -8 ·
شکاف کمتر از 5 ·
حجم تقاضا بیشتر از 0
|
| اسکن چند پایه بدون یک زنجیره | + «فولاد» و «فملی» · − زنجیره «فولاد — 1405/12» (سررسید دور) |
دلتا بین 0.35 تا 0.65 ·
اهرم بیشتر از 6
|
| قرارداد نزدیک پایه با موقعیت باز بالا | + زنجیره «وبملت — 1405/03» · وضعیت = نزدیک پایه و در سود |
٪ تغییر آخرین بین -3 تا 3 ·
موقعیت باز بیشتر از 5000 ·
ارزش معاملات بیشتر از 500000000
|
در سناریو اول، بدون فرمولنویسی: فولاد و کال و خارج از سود را از پنل میگیرید؛ سپس روی سرستون ٪ سر به سر محدوده نزدیک صفر میگذارید — دقیقاً همان کاری که قبلاً با یک فرمول طولانی انجام میدادید.
پشت صحنه، دیدهبان یک فیلتر فرمولی میسازد — میتوانید از پنل فیلتر روی بزنید و مقادیر را در حالت بصری ویرایش کنید، یا در کد را ببینید. با حذف داخل پنجره سرستون، فیلتر کامل پاک میشود.
نکته: فیلتر سرستون برای ستونهای محاسباتی (IV، دلتا، …) از همان پیشفرضهای موتور فرمول استفاده میکند؛ اگر «مبنای قیمت» را عوض کنید، مقدار سلول و فیلتر ممکن است کمی اختلاف جزئی داشته باشند.
فرمولنویسی — وقتی فیلتر سرستون کافی نیست
یک نکته پیش از شروع: ترتیب یادگیری مهم است. اول ستونهای آماده را ببینید که چه چیزی از قبل هست، بعد فیلترهای آماده را که بدون نوشتن کد فهرست را کوتاه میکنند، و تازه بعد سراغ فرمولنویسی بیایید — وقتی معیارتان در آمادهها پیدا نشد. خیلیها از قدم سوم شروع میکنند و خسته میشوند، در حالی که دو قدم اول اغلب کافیاند.
اگر نمیخواهید کد بنویسید، بخشی از همین کارها از قبل آماده است: فرمولهای آماده دیدهبان اختیار معامله فهرست ستونها و فیلترهای نصبشدنی با تنظیمات هرکدام است.
و اگر فرمولنویسی برایتان تازه است، آموزش گامبهگام فرمولنویسی از «اصلاً ستون محاسباتی چیست» شروع میکند و هر درسش یک کد اجراشدنی دارد.
برای ساخت فرمول، میزکار را باز کنید و یک باکس دیدهبان اضافه کنید (راهنمای میزکار)؛ سپس را بزنید. جزئیات فیلدها و توابع در راهنمای فرمولنویسی آمده است.
هر فرمول میتواند یکی از این نقشها را داشته باشد (یا هر دو):
- ستون محاسباتی — عدد یا متن جدید در هر ردیف
- فیلتر — فقط ردیفهایی که شرط برقرار است در جدول میمانند
خروجی باید با return برگردد. فیلدهای آماده روی option (قرارداد) و ua (نماد پایه) هستند — جزئیات در راهنمای فرمولنویسی.
مثال 1 — ستون: فاصله تا سر به سر
مثال 2 — فیلتر: نقدشونده با اسپرد تنگ
مثال 3 — فیلتر: کاوردکال اولیه
مثال 4 — ستون + نمودار استراتژی
با pos.add پاهای استراتژی را تعریف کنید و با return pos.build() — که نام استراتژی را ورودی میگیرد — آیکون نمودار سود/زیان در سلول بسازید — با کلیک، نمودار استراتژی باز میشود. جزئیات در راهنمای pos.add.
فرمولها در کتابخانه شخصی ذخیره میشوند و میتوانید هر کدام را بهعنوان یا ستون سفارشی به دیدهبان اضافه کنید.
کار با جدول
هر کار روی ردیفها و ستونهای جدول — مرتبسازی، فیلتر سرستون، سنجاق و جزئیات قرارداد — در جدول زیر با راه دسترسیاش آمده است.
| عمل | آیکون / نحوه دسترسی | توضیح |
|---|---|---|
| مرتبسازی | کلیک روی سرستون — صعودی/نزولی؛ برای ستونهای دوتایی (مقدار + ٪) سه حالت مرتبسازی | |
| فیلتر سرستون | روی سرستون | فیلتر سریع عددی (بین، بزرگتر از، …) — بخش فیلتر سرستون |
| عرض ستون | لبه سرستون | لبه سرستون را بکشید تا عرض عوض شود |
| فریز ستون نماد | سوییچ پایین پنل ستونها | وقتی روشن باشد، ستون نماد موقع اسکرول افقی سر جایش میماند — با ستونهای زیاد معلوم میماند هر عدد مال کدام قرارداد است. پیشفرض خاموش است و برای هر دیدهبان جدا ذخیره میشود |
| جزئیات قرارداد | دوبار کلیک روی ردیف | کارت قرارداد و نماد پایه پایین صفحه باز میشود |
| ارتفاع جدول | دستگیره پایین | دستگیره پایین جدول را بکشید |
| سنجاق ردیف | ردیف را به بالای جدول میچسباند — حتی بعد از مرتبسازی جایش ثابت میماند | |
| ترتیب دستی | با دستگیره کنار ردیف، ترتیب ردیفهای سنجاقشده را عوض کنید |
قیمت سهم پایه در جدول: «آخرین پایه» و «پایانی پایه». آخرین پایه قیمت آخرین معاملهٔ سهم پایه است و بهصورت پیشفرض دیده میشود. پایانی پایه قیمت پایانی رسمی همان سهم است و پیشفرض خاموش است؛ از پنجرهٔ «ستونها» روشنش کنید. کنار هر دو، درصد تغییر نسبت به پایانی روز قبل میآید و روی هر دو میشود فیلتر سرستون گذاشت. وسط روز معاملاتی این دو با هم فرق دارند: آخرین، قیمت همین لحظه است و پایانی، میانگین وزنی معاملات روز.
ستون «موقعیتگیری». کنار موقعیت باز، تغییر قیمت امروز و تغییر موقعیت باز را در یک برچسب میگوید: ورود خریدار، ورود فروشنده، خروج خریدار یا خروج فروشنده. نشانگر را روی سرستون نگه دارید تا توضیح کامل چهار برچسب بیاید، و روی هر برچسب تا دو عددش را ببینید؛ تغییر کمتر از 2% موقعیت باز دیروز کمرنگ است. در دیدهبانِ تازه این ستون روشن است و در دیدهبانی که از قبل چیدهاید، از پنجرهٔ «ستونها» روشنش کنید. معنای هر برچسب و یک مثال واقعی: موقعیت باز را همراه قیمت بخوانید.
📱 در موبایل: وقتی ستون موقعیتگیری روشن است، برچسب در خط دوم هر کارت میآید و با زدن رویش توضیحش باز میشود؛ فیلترش در برگهٔ فیلتر است و در فهرست «مرتبسازی» هم هست.
ستون «فاصله از پایه (σ)». میگوید قیمت اعمال چند برابرِ «حرکت مورد انتظار» از قیمت نماد پایه فاصله دارد: بین -1 و +1 یعنی داخل بازهای که قیمتهای امروز قراردادها تا سررسید نشان میدهند؛ مثبت بالای قیمت پایه و منفی پایین آن. پیشفرض خاموش است؛ از پنجرهٔ «ستونها» روشنش کنید و با فیلتر سرستون (مثلاً بین -1 و 1) فقط قراردادهای داخل بازه را نگه دارید. نشانگر روی سرستون توضیح کامل را نشان میدهد — حرکت مورد انتظار چیست.
ستون «نقدشوندگی». کنار نماد، با چهار نقطه میگوید هر قرارداد را همین حالا چقدر راحت میشود خرید و فروخت: امتیاز 0 تا 4 از اسپرد عرضه و تقاضا (تا دو امتیاز)، ارزش پنج سطح خرید و فروش (تا یک) و تعداد معاملات امروز (تا یک). چهار نقطهٔ خالی یعنی سررسید بسته است یا قرارداد خریدار و فروشنده را با هم ندارد. نشانگر را روی نقطهها نگه دارید تا هر سه جزء با عدد همان قرارداد بیاید، و با فیلتر سرستون «بیشتر یا مساوی» 3 فقط قراردادهای نقدشونده را نگه دارید. در دیدهبانِ تازه این ستون روشن است و در دیدهبانی که از قبل چیدهاید، از پنجرهٔ «ستونها» روشنش کنید. سه جزء و آستانههایش: امتیاز نقدشوندگی.
📱 در موبایل: وقتی ستون نقدشوندگی روشن است، چهار نقطه کنار نماد هر کارت میآید و با زدن رویش توضیحش باز میشود؛ در فهرست «مرتبسازی» هم هست.
ستون «شکاف». اختلاف بهترین قیمت عرضه و بهترین قیمت تقاضا را نسبت به قیمت تقاضا، به درصد، نشان میدهد. هرچه کوچکتر باشد، خریدار و فروشنده به هم نزدیکترند و میشود با قیمتی نزدیک به قیمت بازار وارد یا خارج شد؛ شکاف بزرگ یعنی قرارداد کمعمق است و برای معامله باید از قیمت بهتر کوتاه بیایید. با فیلتر سرستون «کمتر از» عددی که خودتان میخواهید (مثلاً 5) قراردادهای کمعمق را کنار بگذارید. نشانگر را روی سرستون نگه دارید تا توضیح کوتاهش بیاید؛ شکاف یکی از سه نشانهٔ نقدشوندگی است و بقیهاش در سنجش نقدشوندگی یک قرارداد آمده است.
ستون «روز تا سررسید». سرستونش فقط آیکون ساعت است؛ نشانگر را رویش نگه دارید تا نامش بیاید. عددش روز تقویمی از فردا تا خودِ روز سررسید است، پس در روز سررسید 0 است و جمعه و تعطیلات هم شمرده میشود. اگر روز معاملاتی میخواهید، ستون «روز معاملاتی» همان بازه را بدون روزهای تعطیل بازار میشمارد. با فیلتر سرستون میشود بازه گذاشت، مثلاً بین 3 و 14.
راستکلیک روی نماد قرارداد
در ستون نماد (قرارداد اختیار)، علاوه بر خود نماد، میانبرهای سریع دارید. منو با راستکلیک روی نماد یا با (سهنقطه کنار نماد) باز میشود.
— نماد قرارداد در کلیپبورد کپی میشود (برای جستوجو در تابلو، پیام یا ثبت یادداشت).
| آیکون | گزینه | کجا هست؟ | چه میکند؟ |
|---|---|---|---|
| نمودار … | دیدهبان و میزکار | نمودار قیمت همان قرارداد در پنجره شناور — برای دیدن روند پرمیوم و کندل قبل از ورود | |
| افزودن به رصد ثابت | دیدهبان (نه واچلیست) | قرارداد همیشه در جدول میماند — حتی اگر فیلتر آن را حذف کند. اگر قبلاً اضافه شده باشد، این گزینه در منو نیست | |
| زنجیره … | فقط میزکار | باکس زنجیره با همان نماد پایه و سررسید — مقایسه strike بدون ترک دیدهبان | |
| افزودن به واچلیست | فقط میزکار | قرارداد به باکس واچلیست اضافه میشود — لیست دستی جدا از فیلتر | |
| نقشه بازار | فقط میزکار | باکس نقشه اختیار با محدوده همان زنجیره — نمای کلی IV یا حجم کنار جدول |
نکات کاربردی
- صفحه تکی دیدهبان: فقط نمودار و رصد ثابت — زنجیره، واچلیست و نقشه فقط در میزکار
- باکس واچلیست: گزینه «رصد ثابت» در منو نیست
- برچسب زنجیره شامل نماد پایه و سررسید است (مثلاً «زنجیره فولاد — 1405/03»)
- همین منو روی ردیفهای باکس زنجیره در میزکار هم کار میکند
در میزکار، گزینههای زنجیره، و نقشه باکس جدید میسازند. جزئیات: راهنمای میزکار (راستکلیک نماد، واچلیست، بورس کالا).
آلارم ورود رکورد جدید
روی میزکار همین آلارم تنظیمات بیشتری دارد (پایش در پسزمینه، شمارندهٔ نوار باکسها، سقف پایش همزمان) — راهنمای باکس دیدهبان در میزکار.
وقتی فیلترها را تنظیم کردید، را فعال کنید: اگر قراردادی تازه شرایط فیلتر را پیدا کند (مثلاً اولین معامله روز روی کال کمIV)، صدا یا اعلان مرورگر میگیرید. مرکز اعلانها () تاریخچه هشدارها را نگه میدارد.
در میزکار، با بخش پایش در پسزمینه آلارم حتی وقتی باکس مینیمایز است یا در تب میزکار دیگری هستید هم کار میکند — راهنمای آلارم میزکار.
مستقل از آلارم، دو تنظیم نمایشی هم در همان پنل زنگوله هست: حداکثر مدت ماندن رکورد جدید بالای جدول (ردیف تازه چقدر بالای جدول برجسته بماند؛ صفر یعنی خاموش) و حداقل زمان نمایش رکورد (رکورد تازهوارد دستکم چقدر در جدول بماند، حتی اگر شرط فیلتر را از دست بدهد). دومی پیشفرض صفر است و برای فیلترهایی به کار میآید که خروجیشان خیلی زود عوض میشود — توضیح کامل.
لیست استراتژیهای ذخیرهشده
از در نوار بالا به سناریوهای ذخیرهشده دسترسی دارید — با سبد، تگ، بایگانی و متریک زنده. جزئیات: راهنمای لیست استراتژی.
📱 در موبایل: لیست استراتژیها تمامعرض باز میشود و دکمهٔ «شناور» (پنجرهٔ شناور) فقط در دسکتاپ هست.
پیشنهادهای دارای تداخل با استراتژیهای ذخیرهشده
فرض کنید دیروز با آلارم فیلتر «کال اسپرد صعودی» ضهرم8029 را خریدید، ضهرم8030 را فروختید و استراتژی را در لیست استراتژیها ذخیره کردید. امروز همان فیلتر پیشنهاد میدهد ضهرم8030 را بخرید و ضهرم8031 را بفروشید. خرید ضهرم8030 یعنی بستن همان پای فروشی که دیروز گرفتید؛ استراتژی دیروز به هم میخورد، حتی اگر پیشنهاد امروز بهتنهایی خوب باشد.
تیک با استراتژیهایم تداخل نداشته باشد در پنل فیلتر جلوی همین را میگیرد: پیشنهادی که قراردادی را خلاف جهت یکی از استراتژیهای ذخیرهشدهتان معامله کند از خروجی فیلتر بیرون میرود و آلارم نمیدهد. پیشفرض خاموش است، چون بعضی معاملهگرها همین کار را عمداً میکنند؛ مثلاً اسپرد را با خرید همان پای فروختهشده بازتر میکنند. در میزکار همین تنظیم در «تنظیمات میزکار» و در تنظیمات هر باکس است (راهنمای باکس دیدهبان در میزکار).
چه چیزی تداخل حساب میشود:
- فقط جهت مخالف — خرید قراردادی که در یک استراتژی ذخیرهشده فروختهاید، یا فروش قراردادی که خریدهاید. فروش دوبارهٔ قراردادی که فروختهاید تداخل نیست.
- هر استراتژی جدا — قراردادی که در همان استراتژی به یک اندازه خریده و فروختهاید بسته است و مانعی نمیسازد. اگر 100 تا خریده و 60 تا فروختهاید، 40 تا هنوز باز است.
- بایگانی و غیرفعال — استراتژیهای بایگانیشده و ردیفهایی که در استراتژی غیرفعالاند حساب نمیشوند.
- سبدها — با «سبدها» کنار همان تیک انتخاب کنید استراتژیهای کدام سبدهای لیست استراتژیها حساب شوند؛ مثلاً سبدی را که فقط برای بررسی ایدهها ساختهاید بیرون بگذارید. «همهٔ سبدها» سبدهایی را هم که بعداً بسازید در بر میگیرد.
| ردیف فیلتر | پیشنهادها | با استراتژی دیروز (خرید ضهرم8029، فروش ضهرم8030) |
|---|---|---|
| ضهرم8030 | خرید ضهرم8030 و فروش ضهرم8031 | پنهان میشود و آلارم نمیدهد: خرید ضهرم8030 خلاف فروش دیروز است |
| ضهرم8028 | دو پیشنهاد، هر دو با خرید ضهرم8028: فروش ضهرم8029 یا فروش ضهرم8030 | میماند، چون پیشنهاد دوم سالم است؛ کنار پیشنهاد اول ⚠ میآید چون ضهرم8029 را خریدهاید |
| ضهرم8040 | خرید ضهرم8040 و فروش ضهرم8041 | بدون تغییر |
یک ردیف فیلتر استراتژی گاهی چند پیشنهاد دارد. ردیف فقط وقتی کنار میرود که همهٔ پیشنهادهایش تداخل داشته باشند. اگر یکی سالم باشد ردیف میماند و کنار دکمهٔ نمودار پیشنهادی که تداخل دارد علامت ⚠ میآید؛ نشانگر را رویش نگه دارید تا بگوید کدام قرارداد را در کدام استراتژی خریده یا فروختهاید. این تنظیم فقط روی فیلترهایی اثر دارد که پیشنهاد استراتژی میسازند؛ بقیهٔ فیلترها و ستونها دست نمیخورند.
وقتی ردیفی پنهان شود، بالای جدول خطی مثل «2 ردیف بهخاطر تداخل با استراتژیهای ذخیرهشده پنهان شد» میآید و دکمهٔ کنارش فهرست همان ردیفها و دلیل هرکدام را نشان میدهد. اگر قراردادی را در بازار بستهاید ولی هنوز جلوی پیشنهادی را میگیرد، معاملهٔ بستنش را در همان استراتژی ثبت کنید (مثلاً فروش همان تعداد).
ذخیره، ویرایش یا بایگانی یک استراتژی خروجی فیلتر را عوض میکند ولی آلارم نمیدهد: پیشنهادی که بعد از بایگانی دوباره پیدا میشود «رکورد جدید» حساب نمیشود. پیام تلگرام و اعلان پوش هم همین قاعده را دارند (آلارم دیدهبان). در موبایل همین تیک در برگهٔ فیلتر است و فهرست سبدها زیرش باز میشود.
چه وقت باید بروم سراغ میزکار؟
صفحهٔ دیدهبان هر لحظه یک ترکیب نگه میدارد: یک مجموعه فیلتر، یک چیدمان ستون، یک مرتبسازی. عوض کردن فیلتر فقط ردیفها را عوض میکند — ستونها همانها میمانند. این عمدی است و صفحه را ساده نگه میدارد، ولی یعنی اگر برای هر فیلترتان ستونهای متفاوتی میخواهید، این صفحه جای آن کار نیست.
مثال ملموس: برای کاورد کال ستونهای بازده تا سررسید، فاصله تا سربهسر و ارزش زمانی را میخواهید؛ برای شکار قراردادهای کوتاهمدتِ پرنوسان ستونهای روز تا سررسید، نوسان ضمنی و حجم را. اگر هر بار بین این دو جابهجا شوید، هر بار باید کل چیدمان ستون را از نو بچینید.
راهش میزکار است. هر باکس دیدهبان در میزکار یک دیدهبان کامل و مستقل است: فیلترهای خودش، ستونهای خودش، مرتبسازی خودش و آلارم خودش. باکسها را میسازید، اسم میگذارید، و از آن به بعد جابهجایی بینشان یک نگاه است نه یک بازچینش — چون هر دو همزمان روی یک صفحهاند.
📱 در موبایل: روی گوشی هر بار یک باکس باز است؛ بین باکسها با کشیدن نوار بالای باکس جابهجا میشوید — راهنمای میزکار در موبایل.
کدام را انتخاب کنم؟
- دیدهبان (همین صفحه) — یک جدول تمامعرض، بدون قاب و بدون شلوغی. وقتی روی یک شکار تمرکز دارید و بیشترین فضای ممکن را برای ستونها میخواهید.
- باکس دیدهبان در میزکار — چند دیدهبان کنار هم، هرکدام با فیلتر و ستون خودش. وقتی چند شکار موازی دارید یا میخواهید بیهزینه بینشان بروید و بیایید.
منطق فیلتر، فرمولنویسی، فیلتر سرستون و راستکلیک در هر دو دقیقاً یکی است — هرچه در این مقاله خواندید داخل باکس هم برقرار است. آنچه فقط مخصوص حالت باکس است در راهنمای باکس دیدهبان در میزکار آمده.
و اگر از قبل باکس دیدهبان ساختهاید، لازم نیست چیزی را از نو بچینید: هر باکس ستونها، فیلترها و آلارم خودش را نگه داشته و همانجا در میزکار منتظرتان است.
محدودیتها
- دیدهبان جایگزین تصمیم معاملاتی نیست — داده لحظهای است و ممکن است در لحظه ورود به معامله با تابلو اختلاف جزئی داشته باشد.
- فیلتر سرستون روی ستونهای دستهای (نوع، وضعیت، …) نیست — از پنل فیلتر استفاده کنید.
- فرمولهای پیچیده (چند زنجیره، شرط متنی) همچنان نیاز به دارند.
- در موبایل، چیدمان کارتمحور است؛ فیلتر سرستون برای دسکتاپ بهینه شده.
جمعبندی
دیدهبان آپشنباز جدول زنده همه قراردادهای اختیار است — برای اسکن، مقایسه و پیدا کردن موقعیت مناسب قبل از ورود به معامله. با پنل فیلتر بازار را محدود کنید (باز/بسته و چیپ خلاصه)، با فیلتر سرستون (مثل «٪ سر به سر بین 0 تا 5») بدون کدنویسی دقیقتر شوید، و با فرمولنویسی ستون و فیلتر اختصاصی بسازید. با آلارم فرصتهای تازه را از دست ندهید.
برای شروع، میزکار را باز کنید و یک باکس دیدهبان اضافه کنید (راهنمای میزکار)، یک دارایی پایه انتخاب کنید، روی ستون ٪ سر به سر فیلتر «بین» بگذارید و ببینید چند قرارداد در محدوده دلخواهتان میمانند — همان اولین قدم برای تبدیل داده خام به لیست معاملاتی.
کدام قدم کار با «دیدهبان» برایتان گنگ بود؟ همین پایین بپرسید.
